100000167

๕๙ 2.2.1 บุคคลภายนอกฟ้องหน่วยงานของรัฐ 2.2.1.1 บุคคลที่ถูกฟ้องคดี พระราชบัญญัติความรับผิดทางละเมิดของเจ้าหน้าที่ พ.ศ. 2539 มาตรา 5 บัญญัติว่า “หน่วยงานของรัฐต้องรับผิดต่อผู้เสียหายในผลแห่งละเมิดที่เจ้าหน้าที่ของตนได้ กระทําในการปฏิบัติหน้าที่ ในกรณีนี้ผู้เสียหายอาจฟูองหน่วยงานของรัฐดังกล่าวได้โดยตรง แต่จะฟูอง เจ้าหน้าที่ไม่ได้ ถ้าการละเมิดเกิดจากเจ้าหน้าที่ซึ่งไม่ได้สังกัดหน่วยงานของรัฐแห่งใด ให้ ถือว่ากระทรวงการคลังเป็นหน่วยงานของรัฐที่ต้องรับผิดตามวรรคหนึ่ง” ตามพระราชบัญญัติความรับผิดทางละเมิดของเจ้าหน้าที่ พ.ศ. 2539 มาตรา 5 วรรคหนึ่งหมายความว่า ในกรณีที่เจ้าหน้าที่ได้กระทําละเมิดในการปฏิบัติหน้าที่ต่อ บุคคลภายนอก บุคคลภายนอกซึ่งเป็นผู้เสียหายสามารถฟูองหน่วยงานของรัฐที่เจ้าหน้าที่ผู้นั้นสังกัด เพื่อให้ ชดใช้ค่าสินไหมทดแทนได้โดยตรง บุคคลภายนอกซึ่งเป็นผู้เสียหายจะฟูองเจ้าหน้าที่ไม่ได้ ตัวอย่าง นาย ก. เป็นเจ้าหน้าที่ของกระทรวงยุติธรรมได้กระทําละเมิดใน การปฏิบัติหน้าที่ต่อนาย ข. ซึ่งเป็นบุคคลภายนอก ดังนี้ นาย ข. สามารถฟูองกระทรวงยุติธรรม เพื่อให้ ชดใช้ค่าสินไหมทดแทนได้โดยตรง นาย ข. จะฟูองนาย ก. ไม่ได้ คาพิพากษาศาลฎีกาที่ 5824/2543 การที่เจ้าพนักงานตํารวจจับกุม และควบคุมตัวโจทก์ไปส่งที่สถานีตํารวจ ถือเป็นการปฏิบัติหน้าที่ ดังนั้น การที่เจ้าพนักงานตํารวจทําร้าย ร่างกายโจทก์ ขณะควบคุมโจทก์ไปส่งที่สถานีตํารวจ จึงถือว่าเจ้าพนักงานตํารวจได้กระทําละเมิดต่อโจทก์ ในการปฏิบัติหน้าที่ โจทก์จึงมีอํานาจฟูองสํานักงานตํารวจแห่งชาติเป็นจําเลยได้ ตามพระราชบัญญัติความ รับผิดทางละเมิดของเจ้าหน้าที่ พ.ศ. 2539 มาตรา 5 วรรคหนึ่ง ส่วนพระราชบัญญัติความรับผิดทางละเมิดของเจ้าหน้าที่ พ.ศ. 2539 มาตรา 5 วรรคสอง หมายความว่า ถ้าเจ้าหน้าที่ซึ่งกระทําละเมิดไม่ได้สังกัดหน่วยงานของรัฐแห่งใด เช่น คณะรัฐมนตรี คณะกรรมการข้าราชการพลเรือนในสถาบันอุดมศึกษา คณะกรรมการสิทธิมนุษยชน คณะกรรมการการเลือกตั้ง เป็นต้น บุคคลภายนอกซึ่งเป็นผู้เสียหายต้องฟูองกระทรวงการคลังเพื่อให้ชดใช้ ค่าสินไหมทดแทน ตัวอย่าง คณะกรรมการการเลือกตั้งได้กระทําละเมิดในการปฏิบัติหน้าที่ต่อ นาย ข. ซึ่งเป็นบุคคลภายนอก ดังนี้ เมื่อคณะกรรมการการเลือกตั้งเป็นเจ้าหน้าซึ่งไม่ได้สังกัดหน่วยงานของ รัฐแห่งใด กระทรวงการคลังจึงเป็นหน่วยงานของรัฐที่ต้องรับผิดชดใช้ค่าสินไหมทดแทน ตามมาตรา 5 วรรคสอง แห่งพระราชบัญญัติความรับผิดทางละเมิดของเจ้าหน้าที่ พ.ศ. 2539 ผู้ฟูองคดีจะฟูอง สํานักงานคณะกรรมการการเลือกตั้งไม่ได้ ข้อสังเกต ในอดีต คณะกรรมกฤษฎีกามีความเห็นว่าคณะกรรมการ การเลือกตั้งเป็นผู้กํากับดูแลสํานักงานคณะกรรมการการเลือกตั้ง และเป็นผู้บังคับใช้กฎหมายตาม พระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญว่าด้วยการเลือกตั้ง ดังนั้น กรณีคณะกรรมการการเลือกตั้งกระทํา ละเมิดในการปฏิบัติหน้าที่ หน่วยงานของรัฐที่ต้องรับผิดชดใช้ค่าสินไหมทดแทนให้แก่ผู้เสียหายจึงได้แก่ สํานักงานคณะกรรมการการเลือกตั้ง (บันทึกสํานักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา เรื่องการยื่นคําขอต่อ หน่วยงานของรัฐให้พิจารณาชดใช้ค่าสินไหมทดแทน (กรณีคณะกรรมการการเลือกตั้งกระทําละเมิด) (เรื่องเสร็จที่ 393/2545) แต่ในปัจจุบัน ศาลปกครองได้วางแนวคําวินิจฉัยไว้ว่า คณะกรรมการการ เลือกตั้งเป็นเจ้าหน้าซึ่งไม่ได้สังกัดหน่วยงานของรัฐแห่งใด หน่วยงานของรัฐที่ต้องรับผิดชดใช้ค่าสินไหม